Doktor z TikToka
Cześć, jestem Konrad, popularyzuję naukę na TikToku i Instagramie!
Odcinki
Gdzie są wszystkie obce cywilizacje?
Pierwszy sygnał, jaki w 1960 roku złapał program SETI, nie przyszedł z gwiazd. Najprawdopodobniej nadawał go amerykański samolot szpiegowski U-2. Tak zaczęła się historia naukowych poszukiwań obcych cywilizacji, która do dziś nie przyniosła ani jednego potwierdzonego sygnału. I właśnie dlatego warto ją opowiedzieć: żeby zrozumieć, czemu mimo wszystko SETI ma sens.Zaczynamy od Franka Drake'a i
Jak przeżyć 400 lat w kosmosie? Projekt Chrysalis
Chrysalis to zwycięski projekt statku pokoleniowego z konkursu Project Hyperion: walec o długości 58 kilometrów, który miałby zawieźć 1500 osób do Proximy Centauri. Podróż potrwa około 400 lat. To znaczy, że ludzie, którzy wejdą na pokład, nigdy nie zobaczą celu. Dotrą do niego dopiero ich potomkowie, kilkanaście pokoleń później.Sprawdzam, jak miałaby działać ta latająca kolonia. Napęd termojądrow
Miodożer: ile z tej legendy to w ogóle prawda?
Ratel miodożerny uchodzi za najbardziej nieustraszone zwierzę świata: ma rozrywać mosznę bawołom, przeganiać lwy, zjadać kobry na śniadanie i być praktycznie nie do zabicia. Kłopot w tym, że większość tych rewelacji nie broni się w zderzeniu z nauką. Sprawdzam, skąd wzięła się historia o wygryzaniu jąder wielkim zwierzętom (i dlaczego od ponad 120 lat nikt jej nie potwierdził), czy słynna pancerna
Leniwce są dziwne
Leniwiec uchodzi za symbol ewolucyjnej porażki, ale to zwierzę potrafi utrzymać 100% masy swojego ciała na jednej kończynie przez 10 minut, obrócić głowę o 330 stopni i nosić w futrze grzyby zdolne hamować wzrost komórek raka piersi. Georges Buffon w 1749 roku nazwał je najniższą formą istnienia. Mylił się dokładnie tak bardzo, jak to możliwe.W filmie pokazuję, dlaczego leniwce to nie niedoróbka,
Prawda o rekinie polarnym
Rekin polarny, znany też jako rekin grenlandzki, to najdłużej żyjący kręgowiec na Ziemi: część osobników dożywa ponad 400 lat, a rekordzista prawdopodobnie przekroczył 500. To znaczy, że w lodowatych wodach Arktyki wciąż pływają zwierzęta, które urodziły się, zanim Magellan opłynął świat.Zobaczysz, jak ten gatunek łamie podstawowe zasady biologii kręgowców. Mózg ma wielkości kurzego jaja, pływa wo
Czy NASA mogła uratować załogę Columbii?
1 lutego 2003 roku, na 16 minut przed planowanym lądowaniem, prom kosmiczny Columbia rozpadł się nad Teksasem przy prędkości 20 tysięcy kilometrów na godzinę. Zginęło siedmioro astronautów, a tysiące fragmentów wahadłowca spadły na obszar dwóch stanów.Pokazuję, jak doszło do katastrofy STS-107 i dlaczego przyczyną nie był jedynie kawałek pianki izolacyjnej, który oderwał się od zbiornika 81 sekund
Tajemnica diabła tasmańskiego
Diabeł tasmański miał wyginąć do 2030 roku przez zaraźliwy nowotwór, który przenosi się przez ugryzienie. Tymczasem wszystko wskazuje, że będzie straszył w buszu jeszcze długo, bo zaczął ewoluować w tempie, które zaskoczyło naukowców. Największy mięsożerny torbacz świata radzi sobie z dwoma niezależnymi szczepami zakaźnego nowotworu (DFTD i DFT2), jego mleko zawiera peptydy hamujące wzrost komórek
BORELIOZA
Borelioza to jedna z najszybciej rosnących chorób zakaźnych w Europie — w Polsce zapadalność wzrosła ponad 13-krotnie w ciągu dwóch dekad. W tym filmie opowiadam pełną historię: od małego miasteczka Lyme w Connecticut, gdzie dwie zdeterminowane matki odkryły epidemię, której lekarze nie potrafili wyjaśnić, po współczesne kontrowersje, które podzieliły świat medycyny na dwa obozy.⚠️ Borelioza to te
Koale to żart ewolucji
Koale to nie głupie pluszaki jędzacę eukaliptusa. To jedyne ocalałe gatunki z całej rodziny koalowatych, z systemem detoksykacji, którego nie ma żaden inny ssak na Ziemi - i z chorobami wenerycznymi, które mogą je doprowadzić do wyginięcia.W tym filmie rozbijam każdy popularny mit o koalach. Zdjęcie gładkiego mózgu koali krążące po internecie to tak naprawdę żelowy model ludzkiego płodu. Koale nie
Wracamy na Księżyc!
Misja Artemis II to pierwszy lot załogowy w stronę Księżyca od ponad 50 lat. W tym filmie wyjaśniam, dlaczego to wydarzenie zmienia wszystko - od jednego zdjęcia Ziemi w świetle Księżyca, przez kapsułę Orion lecącą dalej niż jakikolwiek człowiek w historii, po plany budowy bazy księżycowej na południowym biegunie.Program Artemis to nie powtórka z Apollo. Czworo astronautów NASA leci na 10-dniową w
Najbardziej fascynujący teleskop świata
Jedno zdjęcie. 30 sekund naświetlania. Prawie 10 milionów galaktyk. Nie, to nie Hubble i nie Webb. To aparat fotograficzny wielkości SUV-a, który właśnie zaczął kręcić coś w rodzaju filmu nocnego nieba.Obserwatorium im. Very Rubin w Chile działa zupełnie inaczej niż inne teleskopy. Jego kamera LSST ma rozdzielczość 3200 megapikseli (Twój iPhone: 48), a co kilka nocy skanuje ten sam kawałek nieba i
Orki są niesamowite
Orki to jedyne dzikie zwierzęta, u których stwierdzono miażdżycę. Mają kulturę, język, dialekty i babcie, bez których młode mają pięciokrotnie mniejsze szanse na przeżycie. W tym filmie opowiadam o najbardziej fascynujących ssakach w oceanie – i o tym, dlaczego są znacznie bliższe ludziom, niż ktokolwiek podejrzewa.Orki (Orcinus orca) potrafią przeprowadzić echolokacyjne „USG" i rozróżnić gęs
Największa porażka NASA
73 sekundy. Tyle wystarczyło, żeby marzenie siedmiorga astronautów zamieniło się w jedną z największych katastrof w historii lotów kosmicznych. 28 stycznia 1986 roku prom Challenger eksplodował na oczach dziesiątek milionów widzów — w tym 2,5 miliona dzieci, które kibicowały nauczycielce Christy McAuliffe.W tym filmie poznasz pełną historię katastrofy Challengera: kim były ofiary, dlaczego NASA zi
Pandy to żart ewolucji
Niedźwiedź-weganin, który je trujące patyki, kupa 40 razy dziennie, ma mikroskopijne prącie i nie ogarnia rozrodu. Dowcip matki natury? Ślepa uliczka ewolucji? A może… jedno z najsprytniejszych zwierząt na Ziemi?W tym filmie rozkładam pandę wielką na czynniki pierwsze – od jej absurdalnie krótkiego jelita po tarzanie się w końskim łajnie (tak, to ma naukowe uzasadnienie). Dowiecie się:🎋 Dlaczego d
Najbardziej jadowite zwierzęta świata
Czy wiesz, że 15% wszystkich gatunków zwierząt jest jadowitych? Że naukowiec celowo dał się użądlić ponad 80 gatunkom owadów? Że istnieje meduza, po której ofiary błagają lekarzy o śmierć? I że Łowcę Krokodyli tak naprawdę zabiła jadowita ryba?W tym odcinku prześledzę fascynujący i przerażający świat jadów – od cytotoksyn rozpuszczających tkanki, przez neurotoksyny paraliżujące ciało przy pełnej ś
Co się dzieje, gdy człowiek zachoruje na wściekliznę?
Wścieklizna to bez wątpienia najbardziej przerażający wirus znany ludzkości, który od wieków budzi paraliżujący strach. Choć dysponujemy skutecznymi metodami zapobiegania, choroba ta wciąż zbiera krwawe żniwo, zabijając statystycznie trzy osoby w czasie trwania przeciętnego materiału wideo. Ten przebiegły patogen atakuje układ nerwowy, prowadząc do ostrego zapalenia mózgu i bolesnej agonii, która
Naukowcy przewiercili 3,5 kilometra lodu. Oto co znaleźli.
56 milionów lat temu Ziemia przeszła przez jedno z najbardziej ekstremalnych ociepleń w swojej historii: paleoceńsko-eoceńskie maksimum termiczne (PETM). Temperatura wzrosła o kilka stopni w zaledwie tysiące lat, oceany zakwasiły się tak bardzo, że zaczęły rozpuszczać skorupki otwornic, a na Antarktydzie panował klimat… bardziej jak w Amazonii niż na biegunie. Co tak naprawdę wywołało tę katastrof
Narwale są niesamowite
Narwal, znany jako „morski jednorożec”, to jedno z najbardziej surrealistycznych stworzeń na Ziemi. Czy narwale jeszcze istnieją? Tak, narwale wciąż żyją w lodowatych wodach Arktyki. Ich światowa populacja jest szacowana na około 170 tysięcy osobników. Są to zwierzęta wybitnie przystosowane do skrajnych warunków – potrafią nurkować na głębokość nawet 1800 metrów w poszukiwaniu jedzenia. Czy narwal
Toksoplazmoza - pasożyt, który zmienia Twoje zachowanie
Czy to możliwe, że Twoje decyzje, charakter, a nawet skłonność do ryzyka są wynikiem działania niewidzialnego pasażera?. W dzisiejszym odcinku zagłębiamy się w fascynujący i momentami przerażający świat Toxoplasma gondii – pierwotniaka, który zainfekował miliardy ludzi na całym świecie.Dowiesz się, dlaczego zakażone szczury same pchają się w łapy kota i czy podobny mechanizm „sterowania umysłem” d
Po co ludziom menstruacja?
Fakt, że człowiek menstruuje jest dużo większym fenomenem niż mogłoby się zdawać. Oprócz nas cykl menstruacyjny do tej pory stwierdzono u części małp, czterech gatunków nietoperzy, u kolcomyszy i w pewnym sensie u ryjkonosów. Z dużym prawdopodobieństwem menstruuje jeszcze więcej zwierząt, ale nie zostało to do tej pory zaobserwowane. Tak czy inaczej, ta dziwna zbieranina stanowi mniej niż 2% ssakó
100% ŚMIERTELNOŚCI. Dlaczego nie ma leku ani szczepionki?
Prawdziwa apokalipsa zombie już się dzieje. To nie film, ale realna epidemia, która wymyka się spod kontroli. Choroba jeleni zombie (CWD) jest w 100% śmiertelna, nieuleczalna i skaziła środowisko. Czy jesteśmy następni? Obejrzyj materiał i poznaj najgroźniejszy patogen świata – priony.W tym filmie zagłębiamy się w mroczny świat prionów – czynników zakaźnych, które łamią wszelkie zasady biologii. N
Naukowy wywiad z polskim astronautą
Jak wygląda droga z laboratorium CERN do Międzynarodowej Stacji Kosmicznej? W tym wywiadzie z polskim astronautą Sławoszem Uznańskim-Wiśniewskim rozmawiamy o jego drodze do Europejskiej Agencji Kosmicznej, kulisach rekrutacji astronautów, codziennej pracy w ośrodku badawczym CERN i o tym, co naprawdę czuć w kabinie statku kosmicznego.Sławosz Uznański - Wiśniewski opowiada, jak wyglądał moment star
Ślady życia na Marsie - przełomowe odkrycie
NASA ogłosiła właśnie coś absolutnie wyjątkowego. Od kilku lat jeden z łazików jeździ po Marsie, wierci w skałach i szuka życia. W zeszłym roku odkrył tam bardzo dziwne kropki. Nazwano je lamparcimi cętkami. Przez następny rok naukowcy na Ziemi analizowali te dane do granic możliwości. I wreszcie, zaledwie kilka dni temu, ogłosili swoje odkrycie. Brzmiało ono trochę tak: słuchajcie, nie możemy zna
To raczej nie jest sonda obcych
W stronę Słońca pędzi międzygwiezdny obiekt, 3I/ATLAS, który z każdym dniem i każdym kolejnym pomiarem staje się coraz dziwniejszy. Skierowaliśmy na niego wszystkie najpotężniejsze teleskopy i zamiast odpowiedzi dostaliśmy więcej pytań. Jedno z najbardziej niepokojących to, wykrycie ogromnych ilości niklu, ale zupełny brak żelaza. Żelazo i nikiel to naturalni partnerzy. Są to najobficiej występują
Kosmiczni przybysze: tajemnica obiektów spoza Układu Słonecznego
W stronę Ziemi zmierza właśnie 3I/ATLAS - 3 obiekt międzygwiezdny, który udało nam się zaobserwować. Wcześniej była Oumuamua i Borisov. Czy Oumuamua to statek obcych? Czy uda nam się zbadać 3I/ATLAS?
Jak wyginęły dinozaury?
Wszyscy znamy dinozaury. I wszyscy wiemy, jak skończyły. Prawda? Asteroida. Koniec historii. To prosta opowieść, której uczymy się jako dzieci. Ale ta prostota nie pojawiła się od razu. Prawdziwa historia nie kryje się w samej asteroidzie, ale w cienkiej, prawie niewidocznej warstwie gliny, która oddziela dwa światy w zapisie geologicznym. Myślałem, że historia o asteroidzie jest stara jak świat.
Niewidzialne 27% Wszechświata
Tutaj możesz sprawić, że podcasty będą częściej: PatroniteTo historia o poszukiwaniu czegoś, co stanowi 27% Wszechświata, a czego nikt nigdy nie widział. To niewidzialny klej, który trzyma galaktyki w całości, kosmiczna siatka, na której rozpięta jest cała struktura kosmosu. Mowa o ciemnej materii.Ale jak doszliśmy do tego zdumiewającego wniosku? Jak naukowcy odkryli coś, co jest z definicji niewy
Historia Układu Słonecznego (eksperyment AI)
W dzisiejszym odcinku naszego podcastu zabiorę Was w fascynującą podróż przez czas i przestrzeń, abyśmy wspólnie prześledzili dzieje naszego kosmicznego domu - Układu Słonecznego. Cofniemy się o miliardy lat, do czasów gdy Słońce i planety dopiero się rodziły z chaosu, by odkryć, jak z obłoków pyłu i gazu wyłonił się znajomy nam dziś porządek. Przed nami opowieść pełna gwałtownych zderzeń, grawita
Jak nauka obaliła mit czerwonego wina
Kieliszek czerwonego wina dziennie jest dobry na serce - ten tekst słyszał pewnie każdy z was. Tylko że to kompletna bzdura, a historia jak doszło do tej spektakularnej pomyłki, która prawdpodobnie kosztowała życie wiele osób jest facynująca i obejmuje między innymi dość głupi błąd popełniony przez wielu badaczy, konferencję naukową zorganizowaną przez producentów alkoholu i jednego naukowca, któr
Historia tatuażu
Zapraszam was w fascynującą podróż w przeszłość, aby poznać niezwykłą historię tatuaży. Chociaż dziś tatuaże są modne i powszechne, niewiele osób wie, że są one jedną z najstarszych form sztuki i modyfikacji ciała praktykowanych przez ludzkość. Badania archeologiczne wykazały, że tatuaż towarzyszył człowiekowi od co najmniej neolitu, a najstarsze fizyczne dowody sięgają aż 4 tysiąclecia przed nasz
Początki człowieka: Homo Habilis
W najnowszym odcinku mojego podcastu zgłębimy początki rodzaju ludzkiego i przyjrzymy się tajemniczej historii Homo habilis - jednego z najstarszych przodków współczesnego człowieka. Ten epizod zabierze Cię w podróż w czasie 2,5 miliona lat wstecz, kiedy to pojawił się ten tajemniczy gatunek hominida.
Odkryjmy razem kluczowe fakty na temat tego niezwykłego przodka - jego rozmiary, narzędzia jakich
Rosyjska sonda rozbiła się na Księżycu | Naukowe Newsy #1
W pierwszym odcinku wiadomości ze świata nauki zapraszam na historię o tym, jak rosyjska sonda rozbiła się na Księżycu, a indyjska wręcz przeciwnie, o pierwszym od 84 lat huraganie w Kalifornii, o tym jak sztuczna inteligencja przywraca ludziom mowę oraz o nowym badaniu szkodliwości soli.
Neandertalczycy - historia naszej ewolucji
Chcesz poznać historię naszych sąsiadów, z którymi dzieliliśmy ziemię kilkadziesiąt tysięcy lat temu? Przywitaj się z neandertalczykami: to nie tylko nasi prehistoryczni krewni, to porywający rozdział w historii ludzkości. Neandertalczycy często są przedstawiani jako bardzo prymitywne istoty, tego określenia używa się nawet jako obrazy. Tymczasem te potężne istoty tworzyły narzędzia, wzniecały ogi
Nielegalne eksperymenty medyczne w Gwatemali
W latach 40-tych rząd Stanów Zjednoczonych prowadził nieetyczne badania medyczne w Gwatemali, celowo zarażając setki osób kiłą i rzeżączką bez ich zgody. W tym mrocznym odcinku podcastu przyglądamy się szokującym faktom na temat tych eksperymentów - od ich rasistowskich początków, poprzez okrutne metody badawcze, po długą walkę ofiar o sprawiedliwość. Dowiesz się jak amerykańscy lekarze wykorzysty
Morderca vs nauka - pierwsze testy DNA
Odkryj fascynującą historię pierwszego wykorzystania analizy DNA w śledztwie kryminalnym. W najnowszym odcinku podcastu przyjrzyjmy się sprawie z 1986 roku, która zszokowała spokojną wioskę Narborough w Wielkiej Brytanii, gdzie dwie młode dziewczyny zostały brutalnie zamordowane. Dowiedz się, jak nauka, w postaci nowatorskich badań genetycznych profesora Aleca Jeffreysa, pomogła uwolnić niewinnego
Największa wpadka w historii nauki
Kosmiczna tragedia. Jak NASA naprawiła wzrok Teleskopu Hubble’a?
W tym odcinku podcastu opowiadam niesamowitą historię naprawy Kosmicznego Teleskopu Hubble’a. Dowiesz się, jak błąd w polerowaniu głównego zwierciadła spowodował, że zdjęcia z Hubble'a były rozmazane po wystrzeleniu w kosmos w 1990 roku. Posłuchasz o tym, jak NASA stworzyła plan ratunkowy dla tego teleskopu wartego 1,5 mld dolaró
Matka bomby jądrowej
W tym odcinku pod lupę bierzemy życie i osiągnięcia Lisy Meitner, niesłusznie zapomnianej pionierki fizyki jądrowej. Znana przede wszystkim ze swojego wkładu w odkrycie procesu rozszczepienia jądra atomowego, Meitner łączyła niesłychane umiejętności naukowe z niezłomnym charakterem, który pozwolił jej przetrwać w erze dominacji mężczyzn w świecie nauki i zmagania z nazizmem.
Poruszymy jej współpra
Oppenheimer - geniusz, dziwak, niedoszły morderca
Ten odcinek koncentruje się na życiu i karierze J. Roberta Oppenheimera, znanego jako "ojciec bomby atomowej" Zanurzymy się w świat fizyki, odkrywając jego wkład w rozwój nauki, a także jego złożoną osobowość, której przeciwstawne cechy - ambicja, pasja do nauki, poczucie winy - zdefiniowały jego życie.
Nie będę opowiadał o samym Projekcie Manhattan, ale głównie o samym życiu Oppenheimer
Rekomendowane
Hiszpański na wakacje
Bajki dla dorosłych
Angielski Na Poziomie
Prawdziwa historia Polski
Swojski język polski: Learn Polish podcast
Angielski do kawy – British English Podcast
Radio Wnet
Czy szpiedzy rządzą światem? Podcast Severskiego i Niemczyka
Heweliusz. Prawdziwa historia
Podcast Muzeum Historii Polski
Sceny zbrodni
Czarnobyl. Prawdziwa historia
