Wolna Amerykanka
Prof. Małgorzata Zachara-Szymańska z Instytutu Amerykanistyki i Studiów Polonijnych Uniwersytetu Jagiellońskiego prowadzi podcast „Wolna Amerykanka” o kobietach i władzy. Punktem wyjścia są amerykańskie wybory, w których Kamala Harris walczy o miejsce w historii oraz w Białym Domu. Prowadząca odsłania kulisy gier o władzę, prezentując dylematy liderek w tworzeniu spójnej układanki z nieprzystających elementów – ambicji, dzieci, mężczyzn, opinii publicznej, rywali, społecznych oczekiwań.
Odcinki
Jak zmieniła się Ameryka w ciągu ostatnich 20 lat?
Ulegliśmy w Polsce mitowi „dobrodusznego imperium” takiego, co jak ten szeryf – pilnuje porządku, bywa zbyt surowy, ale to taki nasz człowiek. Ameryka była dla nas potężna, ale nie okrutna. I korzystaliśmy z tej potęgi – bo 13 punktów Wilsona i upadek muru Berlińskiego – wielkie polskie przełomy dokonywały się za wolą i wiedzą Stanów Zjednoczonych. W Ameryce Łacińskiej albo na Bliskim Wschodzie w
Show zamiast rządzenia. Era politycznego infotainmentu
Polityków, których nazywa się gwiazdami, jest na światowej scenie coraz więcej. Wszędzie ich pełno – okupują okładki, odgrywają swoje role w parlamentach i najważniejszych gabinetach. A są to role prawie szekspirowskie, pełne dramatycznych gestów, napięcia i patosu. Na scenie idzie im świetnie, z rządzeniem – znacznie słabiej. W tym odcinku zapraszam na prezentację najsłynniejszych politycznych ce
Melania Trump – ofiara czy manipulantka?
Żona Donalda Trumpa jest pierwszą damą Ameryki z zaskakująco niskimi wskaźnikami popularności. Czy poprawią się w czasie drugiej kadencji jej męża? Jakie role amerykańska opinia publiczna przypisała Melanii Trump? Co tak naprawdę może kryć się za dystansem i chłodem Pierwszej Damy? W nowym odcinku podcastu „Wolna Amerykanka” poruszamy też temat trad wives.Podcastu „Wolna Amerykanka
Przywództwo w czasach kultu męskości
Z mocarstwami jest tak, że zawsze prężą muskuły. A z przywódcami tych mocarstw zazwyczaj jest tak samo. Im silniejszy na zdjęciu, tym jego odbiór bardziej pasuje do tego, jak ludzie wyobrażają sobie mocarstwo: nieustępliwe, pewne siebie, takie, którego wszyscy się boją. I jakkolwiek nie byłby to odbiór naiwny, pasujący do podwórkowych rozgrywek kilkulatków, to okazuje się, że tak powierzchownie po
Charyzma w polityce. Czemu ciemna strona mocy ma łatwiej?
Doktor Mirosław Oczkoś, wykładowca SGH, specjalista od marketingu politycznego, jak nikt inny opowiada o tym, jak działa „to coś”. Bo i politykę, i życie kształtuje pewien nieuchwytny element, który sprawia, że jednym ludziom wierzymy, a innym – nawet gdyby mieli dużo lepsze intencje i dużo wyższe kompetencje – już nie. Czy na pewno można wykreować lidera politycznego? Dlaczego ludzie kochają Igę
Kto powstrzyma Donalda Trumpa?
Prezydent Stanów Zjednoczonych – to brzmi dumnie! Najwyższy urząd w państwie, strażnik zasad, porządku i pozycji Ameryki na świecie. Chyba że zupełnie inaczej rozumie zasady, porządek i pozycję. W tym odcinku „Wolnej Amerykanki” zastanawiam się, kto może powstrzymać prezydenta i jego ludzi, gdy sprzeniewierzają się normom i łamią prawo. Wnioski niestety nie są optymistyczne. Kongres, zdominowany p
Rdzenni Amerykanie i władza kobiet
Jak opowiadane są historie o „Indianach”? Dzielni wojownicy, szaleńcze pościgi, dumni wodzowie oraz smutny los plemiennych bohaterów, którzy na koniec zawsze przegrywają. O tym, że przegrali, świadczy też, fakt, że dziś Donald Trump używa imienia „Pocahontas” jako przezwiska. „Ostatni Mohikanin” czy „Tańczący z wilkami” ukształtowały naszą świadomość na temat idei wspólnot plemiennych, ale ni
Trump i technologia
Donald Trump podważa konstytucję, porządek międzynarodowy i buduje oligarchię pod wodzą szefów Big Tech. Wszystko to wcześniej zapowiadał. Trudno więc uciec od pytania, czy wybór Donalda Trumpa był dla Amerykanów wyborem świadomym, czy podyktowanym algorytmami? Z dziennikarką technologiczną Sylwią Czubkowską rozmawiamy o tym, jak technologia demonstruje swoją moc w polityce.Podcastu „Wolna Am
Dlaczego Ameryka woli Trumpa od Kamali Harris
Nie będzie przełomu – kobieta nie stanie na czele Stanów Zjednoczonych. Amerykanie zdecydowanie się wybrali wizję swojego kraju, którą reprezentuje Donald Trump. A wizja ta obejmuje mizoginię. Mogą być sprawcze? Mogą, ale na zasadach, które zostały już wcześniej, bez ich udziału, ustalone. Czy tym samym Ameryka stanie się antykobieca? Niekoniecznie! Prezydent Stanów Zjednoczonych ma potężną władzę
Kamala Harris i Donald Trump w memach i komentarzach internautów
Internet jest polem bitwy. Domorośli i prawdziwi komenatatorzy życia politycznego nie przebierają w słowach. Tu jest prawdziwa agora – zdają się mówić. Tu można powiedzieć prawdę, obśmiać, wyszydzić, ale też odreagować starannie dopracowane przedstawienia kampanijnych strategów. Jak internet widzi Kamalę Harris i Donalda Trumpa? O tym rozmawiam w odcinku z Julią Seweryn – doktorantką Uniwersytetu
Dlaczego wybory w USA obchodzą cały świat?
Bieg karuzeli przetasowań na arenie międzynarodowej być może zmieni się po wyborach prezydenckich. Amerykanie są na finiszu kampanii wyborczej, a my, podobnie jak cały świat, obserwujemy te wybory bacznie, bo deklaracje kandydatów sugerują odmienne podejścia do polityki zagranicznej. Szczególnie interesuje nas los NATO i stosunek nowej administracji do wojny w Ukrainie. O tym, jak może wyglądać gl
Wybory prezydenckie w USA a patriarchat
Jak lawina obelg w amerykańskim życiu politycznym ma się do dobrego wychowania i wyobrażenia, że liderzy są racjonalni? Czy polityczna poprawność sięgnęła absurdu? A przede wszystkim jakimi sposobami rozgrywa się męskość i kobiecość dla celów politycznych? W tym odcinku podcastu „Wolna Amerykanka” opowiadamy o tym, jak widzi świat „wściekły biały mężczyzna” i dlaczego wiara w to, że sukces kobiet
Czy amerykańska demokracja jest stracona?
Donald Trump obniżył standard amerykańskiej debaty publicznej, wręcz szeroko otworzył wrota dla obelg, kłamstw i fałszywych oskarżeń. Wraz z moim gościem, artystą Rafałem Olbińskim, zastanawiamy się, co się stało z amerykańskim społeczeństwem, że styl byłego prezydenta USA i jednocześnie aktualnego kandydata na ten urząd trafił na podatny grunt. Jak to możliwe, że Ameryka, która oferowała imigrant
Jak się tworzy modę polityczną?
Angela Merkel nie życzyła sobie, żeby ktokolwiek zaglądał jej do szafy. Dlatego jej stroje były właściwie zawsze takie same – zmieniały się tylko ich kolory. Margaret Thatcher stawiała na dystans, Ruth Bader Ginsburg została ikoną stylu ze względu na kolekcję kołnierzyków, Madeleine Albraight – kolekcję broszek. W tym odcinku „Wolnej Amerykanki” przyglądam się temu, jak się tworzy modę polity
Przywództwo. Gościni: dr hab. Małgorzata Zachara-Szymańska - Czas odzyskany
Cezar, Napoleon, Piłsudski, de Gaulle, Obama: historię świata można by napisać nazwiskami wielkich politycznych przywódców. Oczywiście, byłaby to pewna wersja tej historii, istotne jest jednak, że zapotrzebowanie na nią się pojawia, co znajduje swoje odbicie w innym zapotrzebowaniu: na wielkiego przywódcę w naszej epoce. Nie chodzi o polityka, który będzie dzierżył stanowisko prezydenta albo
Dlaczego Hillary Clinton przegrała wybory?
Tegoroczna rozgrywka wyborcza jest powtórką tej z 2016 roku. Hillary Clinton przegrała wtedy z Donaldem Trumpem, mizoginem, piewcą instrumentalnego traktowania kobiet, oraz – od niedawna – przestępcą skazanym za molestowanie seksualne. Donald Trump prezydenturę zdobył w dużej mierze głosami kobiet. Dlaczego prawie 40% amerykańskich kobiet głosowało wbrew własnym interesom? To tajemnica, której roz
Romanse, kłamstwa i polityczne skandale
Żywo dyskutowane w Ameryce głośne romanse, skandale i nieścisłości polityczne, we Francji przyjmowane są wymownym uniesieniem brwi i argumentem o prawie do prywatności. Czy Bill Clinton magnetyzuje rozmówcę? Czy warto powierzyć bezpieczeństwo zdegradowanemu za romans generałowi Davidowi Petraeusowi? Co martwiło Henry'ego Kissingera? Jak ludzie w różnych kontekstach obyczajowych i różnych kult
Kim jest mąż Kamali Harris, Douglas Emhoff?
Drugi dżentelmen jest odpowiednikiem pierwszej damy. Ale o ile rola pierwszej damy dla większości kobiet jest nobilitacją, to wyobrażam sobie, że rola dżentelmena i to drugiego, dla większości mężczyzn byłaby trudna. Ale Douglas Emhoff tworzy nowy standard męskości w amerykańskim życiu politycznym. Porzuca karierę, która przynosiła mu ponad milion dolarów rocznie, żeby wspierać Kamalę Harris w jej
Jak się robi spektakl polityczny? Konwencja Demokratów
Gościem tego odcinka podcastu „Wolna Amerykanka” jest Mateusz Piotrowski, analityk Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych. Razem z prowadzącą – Małgorzatą Zacharą-Szymańską – zastanawiają się, jak to się stało, że lato 2024 roku, które miało być „sezonem ogórkowym”, zamieniło się w najgorętszy politycznie etap amerykańskiej kampanii prezydenckiej, pełen napięcia i nieoczekiwanych zwrotów akcji
Czy Kamala Harris jest najlepszą kandydatką na prezydentkę USA?
Sytuacja wyborcza w Ameryce jest napięta. Partia Republikańska po raz trzeci wystawi Donalda Trumpa na prezydenta, podczas gdy reprezentant Partii Demokratycznej, urzędujący prezydent Joe Biden, zrezygnował ze startu. Stery przejęła wiceprezydentka Kamala Harris. Po raz drugi w historii na czele najpotężniejszego państwa na świecie może stanąć kobieta. Kobieta koloru, bezdzietna, z postępowymi pog
