Transmisje Krytyczne. Podkast o krytyce, literaturze i filozofii
Podkast prowadzony przez Katarzynę Trzeciak i Michała Kozę z Katedry Krytyki Współczesnej Wydziału Polonistyki UJ. Rozmowy o nurtach i strategiach krytycznych, literaturze, filozofii i kulturze popularnej. Tematy obejmują teorię krytyczną, poststrukturalizm, sytuacjonizm i inne kierunki myślowe XX i XXI wieku. Audycja łączy humanistyczną refleksję z popularyzacją akademickiej wiedzy.
Odcinki
15. Walter Benjamin i dialektyka fragmentów
Ostatni odcinek tego sezonu poświęcamy Walterowi Benjaminowi, myślicielowi zaliczanemu do szkoły frankfurckiej, ale lubiącemu chadzać własnymi drogami. Temat to niewyczerpany, wielowątkowy, dlatego zaledwie wywołujemy tutaj kilka zagadnień (historia, nowoczesność, konstelacje, pasaże, interpretacje Kafki) i mamy nadzieję na ciągi dalsze.W programie narażamy się również na gniew prawników Disneya,
14. Sara Ahmed i kulturowa polityka emocji
Ten odcinek poświęciliśmy Sarze Ahmed, myślicielce badającej emocjonalne zaplecze współczesnej rzeczywistości społecznej i kulturowej, krytyczce tradycji fenomenologicznej oraz twórczyni pojęcia „feministycznej psujzabawy”.Dalsze lektury:Sara Ahmed, Fenomenologia białości, przeł. Teresa Fazan, „Teksty Drugie” 2020, nr 3, s. 155–180,Wspomniany w odcinku tekst Husserla, do którego odwołuje się Ahmed
13. Nicholas Brown i autonomia literatury (gościnnie: Zuzanna Sala)
Tym razem rozmawiamy o relacjach sztuki i formy towarowej. Czy sztuka, w tym literatura, może/powinna/jest w stanie pod pewnymi warunkami funkcjonować dzisiaj jako coś więcej niż towar? W rozpracowaniu tych zagadnień pomaga nam krytyczka literacka i ekspertka od tzw. intencjonalizmu, dr Zuzanna Sala z Katedry Krytyki Współczesnej UJ.W drugiej części odcinka usłyszycie wywiad z Nicholasem Brownem (
12. Baudrillard i sekrety symulakrów
O Jeanie Baudrillardzie można mówić wiele, ale najczęściej mówi się i tak o symulakrach. Co to za pojęcie, z czym się je je i dlaczego na studiach często ukrywa się przed nami głębszą rzeczywistość, która za nimi się kryje? Tyle pytań – a odpowiedzi lub przynajmniej wskazówki znajdziecie u nas!(oprócz tego będziemy mówić też o Disneylandzie 🪄)
11. Karen Barad, splątania materii i realizm sprawczy
Po długiej przerwie nastąpiło to, co dziejowo nieuchronne, czyli COME BACK Transmisji Krytycznych.Bohaterką tego odcinka jest Karen Barad, autorka książki „Spotkanie z wszechświatem w pół drogi. Fizyka kwantowa a splątanie materii ze znaczeniem” (Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu 2023, tłum. Sławomir Królak) i jedna z najważniejszych inspiratorek nurtu nazywaneg
10. Postsekularyzm i ślady dyskursu religijnego (gościnnie Andrzej Zawadzki)
W tej sutej, rekordowo długiej Transmisji zataczamy koło (hermeneutyczne?) i wracamy do jednego z wątków, od których zaczęliśmy przygodę z nurtami krytycznymi: splotu nowoczesności i mitu. Reprezentuje go tutaj religia oraz krytyczne sposoby opisywania jej śladów w epoce post-.
Nawiązując do zmarłego niedawno Gianniego Vattimo i jego koncepcji, meandrujemy wśród różnych intelektualnych odcieni po
9. Posthumanizmy (a do tego rozmowa z Barbarą Kaszowską-Wandor)
Nowe Transmisje już w Waszych transmisjoodbiornikach!
Co oznacza uprawianie krytyki po posthumanistycznemu? Postaramy podzielić się z Wami kilkoma myślami na ten temat, a przy okazji nie zgubić się w gąszczu nurtów i strategii tego wielowątkowego pola badawczego 🌳
W tym odcinku jest z nami dr Barbara Kaszowska-Wandor, która opowiada m.in. o swoich zastrzeżeniach wobec posthumanistycznego postrzega
8. Teoria queer wczoraj i dziś (gość: Samuel Nowak)
W tej transmisji:
⭐ rzut oka na teorię Judith Butler jako dyskurs krytyczny,
⭐ rozmawiamy z dr Samuelem Nowakiem, PhD emeritusem (jak sam się określa), specjalistą od teorii krytycznych i posthumanizmu oraz autorem książki „Seksualny kapitał. Wyobrażone wspólnoty smaku i medialne tożsamości polskich gejów”, który m.in. dzieli się swoimi przemyśleniami na temat możliwości wykorzystania teorii queer
7. Populizm, postmarksizm, polityczność. Ernesto Laclau i Chantal Mouffe
W tym odcinku Transmisji krytycznych wszystkie wymienione w tytule słowa na „po-” – i jeszcze więcej!
⭐ A ściślej, rozmawiamy o jednej z najsłynniejszych książek opracowujących temat teorii lewicowej polityki: „Hegemonia i socjalistyczna strategia. Przyczynek do projektu radykalnej polityki demokratycznej” (1985). To książka, która narobiła w świecie teorii krytycznych sporo zamieszania – a koncep
6. Krytyka feministyczna, arachnologie i Nancy K. Miller (a gościnnie również Monika Świerkosz)
🚀 Gdy w kinach szaleje Barbenheimer, a za oknem lato/nielato, my przyglądamy się losom krytyki feministycznej. Z bogatego spektrum teorii wybraliśmy łakome kąski specjalnie dla naszych słuchaczy i słuchaczek.
🕷 Z pewnością takim kąskiem jest poststrukturalistyczny projekt Nancy K. Miller, która wszem i wobec zasłynęła tekstem „Arachnologie: kobieta, tekst i krytyka”. Ale: rozmawiając o nim, czyni
5. Foucault po raz wtóry: panoptykon, biowładza, heterotopia etc.
Druga część wędrówki śladami Michela Foucaulta 🕵️♀️🕵️♂️
Po gruntownym rozejrzeniu się w metodzie krytycznej, przechodzimy do bardziej szczegółowych tematów przewijających się przez filozofię autora „Słów i rzeczy”. Nadstawcie ucha, gdyż zagadnienia biowładzy, heterotopii, władzy-wiedzy, donkichoterii ponowoczesności odsłonią przed Wami nieznane dotąd oblicze.
🎤 W tym odcinku ponadto ostrrra muz
4. Krytyka jako pirotechnika, czyli Michel Foucault, archeologia i genealogia dyskursu
Transmisja czwarta wystartowała! 🚀 Co to oznacza?
W tym odcinku wszystkie przyjemne y pożyteczne rzeczy, których na ogół nie mówi się o Foucaulcie. Rozmawiamy nie tylko o tym, jak miał naprawdę na imię, ale też o tym, co dla nas najważniejsze – o jego metodzie krytycznej. Szusujemy między pojęciami archeologii i genealogii, rozpracowujemy związki Foucaulta z Kantem i Nietzschem, a nawet przyglądam
3. Sytuacjoniści, Guy Debord i przechwytywanie: taka sytuacja (gościnnie: Jerzy Franczak)
W tym odcinku pogłówkujemy nad ruchem sytuacjonistycznym: jedną z najbardziej wpływowych strategii wcielania teorii krytycznej w codzienność oraz paliwie ideologicznym protestów studenckich w 1968 roku 🔥
Zastanowimy się nad tym, co i jak można przechwytywać na szkodę kapitalistycznej glątwy, czym jest spektakl i co oznacza dryfowanie w przestrzeni miejskiej. Pojawią się Guy Debord (również jako re
2. Eva Illouz, czyli po co kapitalizmowi nasze emocje?
🤔 Czy jesteś osobą impulsywną / refleksyjną / wolę nie mówić?* 🤔 Czy wolisz pracować w zespole / w zautomatyzowanym luksusowym kolektywie / albo gnieździć się w głęboko ukrytym boksie, gdzie ominą Cię spojrzenia innych ludzi?* 🤔 Jak wyobrażasz sobie siebie za 5 lat? 🤔 I najważniejsze: JAKIM KOLOREM JESTEŚ? 🎨
Chyba wszyscy znamy oparte na podobnych pytaniach kwestionariusze w życiu zawodowym, podo
1. Szkoła Frankfurcka i teoria krytyczna
Pierwszy odcinek naszego literacko-krytyczno-filozoficznego podkastu. Pierwsze koty za płoty, trochę bojaźń, trochę drżenie, a przede wszystkim duma.
Zabierajmy Was w podróż przez najważniejsze nurty i strategie krytyczne XX i XXI wieku.
Adorno, Horkheimer, Benjamin – te słowa brzmią jak nazwy rzadkich motyli (wcale nie), ale tak naprawdę to przedstawiciele tzw. Szkoły Frankfurckiej i inspiratorz
